Video Prodüksiyon 4 dk okuma
Kameraman Kiralama: Günlük Ücreti Ne Belirler?
Etkinlik, röportaj ya da ajans çekimi için kameraman kiralarken günlük ücretin içinde ne olduğunu ve kiralamadan önce netleştirmeniz gereken 8 soruyu anlatıyorum.
Bir etkinlik, bir lansman, bir röportaj ya da ajansın yetişmeyen bir çekimi. Hepsinde aynı soru çıkıyor: kameraman kiralama nasıl yapılır, günlük kameraman ücretleri neden bu kadar farklı ve neye dikkat edilmeli?
12 yıldır hem kameraman olarak kiralanan hem de büyük işlerde ekip kuran taraf olarak çalışıyorum. Bu yazıda “günlük ücret” denen şeyin içinde neler olduğunu ve kiralamadan önce netleştirmeniz gereken soruları anlatıyorum.
Günlük kameraman ücreti neyi kapsar?
“Günlük ücret” tek bir şeyi anlatmaz. Aynı kelimeyle şu dört farklı hizmet kastedilebilir:
- Sadece kameraman: Kişi gelir, sizin ya da prodüksiyonun ekipmanıyla çeker. Ekipman ayrıca kiralanır.
- Kameraman ve kamera: Kendi kamerası ve lensleriyle gelir. Işık ve ses yoksa, mekânın ışığı ne kadar iyiyse görüntü o kadar iyi olur.
- Tam set: Kamera, ışık, kablosuz yaka mikrofonu, tripod ve gimbal dahil. Etkinlik ve röportaj işlerinin çoğu için doğru seçenek budur.
- Çekim ve kurgu: Çekimin yanında kurgulanmış bir özet video ya da sosyal medya kesimleri de teslim edilir.
İki teklif arasındaki fark çoğu zaman bu dört satırdan hangisinin kastedildiğinden doğar. Teklif karşılaştırmadan önce hepsinin aynı satırdan konuştuğundan emin olun.
Ücreti belirleyen kalemler
Çekim süresi
Yarım gün genellikle 4 ila 5 saat, tam gün 8 ila 10 saattir. Kurulum, ışık ayarı ve toparlanma bu sürenin içindedir. Etkinliklerde asıl risk mesainin uzamasıdır; teklifte fazla mesainin saat başına nasıl hesaplandığı yazmalıdır.
Ekipman seviyesi
Tek kamera ile iki kameralı çekim arasında hem ekipman hem kişi farkı vardır. Konuşmalı etkinliklerde ikinci kamera, kurguyu kurtaran şeydir: konuşmacı yakın planda, salon geniş açıda çekilir ve kesmeler doğal görünür. Drone isteniyorsa pilotun lisanslı olması ve bölgenin uçuşa açık olması gerekir; bunu drone çekimi izni rehberinde anlattım.
Ses
Etkinlik videolarının en sık bozulan tarafı görüntü değil sestir. Ses masasından hat almak, konuşmacıya yaka mikrofonu takmak ve yedek kayıt almak ayrı bir iştir. Bu konuyu etkinlik çekiminde ses yazısında ayrıntılı anlattım. Teklifte ses ekipmanı yoksa sormanızı öneririm.
Lokasyon ve ulaşım
İstanbul içi çekimlerde ulaşım genellikle fiyata dahildir. Şehir dışında ulaşım, konaklama ve yol günü ayrı kalem olarak görünmelidir.
Teslim hızı
Ham görüntüyü aynı gün teslim etmek ile etkinlik bitmeden sosyal medyaya özet video yetiştirmek farklı işlerdir. Aynı gün kurgu isteniyorsa sette ikinci bir kişi ya da kurgu için ayrılmış zaman gerekir.
Kiralamadan önce sorulacak 8 soru
- Fiyata hangi ekipman dahil? Işık ve ses var mı?
- Kaç saat çalışılıyor, fazla mesai nasıl hesaplanıyor?
- Ham görüntüler teslim ediliyor mu, hangi formatta ve ne zaman?
- Kurgu isteniyorsa kaç revizyon hakkı var?
- Yedek kamera ve yedek kayıt kartı var mı?
- Daha önce benzer bir işin örneği var mı?
- İptal ya da hava muhalefetinde (dış çekim) erteleme nasıl işliyor?
- Görüntülerin kullanım hakkı kimde?
Son soru özellikle ajans işlerinde önemli. Ajans adına çekim yapılıyorsa görüntülerin ajansa ve müşterisine ait olduğu, kameramanın portfolyosunda kullanıp kullanamayacağı baştan konuşulmalı.
Ajanslar için not
Ajansların kameraman kiralamasında aradığı şey çoğu zaman sadece kamera değil, güvenilirlik. Brief’i bir kez anlatınca sette ayrıca yönlendirme gerekmemesi, çekim listesinin eksiksiz tamamlanması ve görüntünün aynı akşam ajansın sunucusunda olması. Ajanslarla çalışırken istenirse arka planda kalıyorum; müşteriyle iletişim ajansta, teslim ajansın adıyla gidiyor.
Kameraman mı, prodüksiyon mu?
Elinizde net bir çekim listesi, kurgu yapacak bir ekip ve sizin adınıza sette karar verecek biri varsa kameraman kiralamak yeterlidir. Ama “ne çekeceğimizi de siz söyleyin” noktasındaysanız ihtiyacınız kameraman değil, video prodüksiyon hizmetidir. Fark şu: kameraman söyleneni iyi çeker, prodüksiyon neyin çekilmesi gerektiğine de karar verir.
Etkinlik, röportaj ya da ajans işi için kameraman arıyorsanız etkinlik çekimi sayfasına göz atabilir ya da iletişim sayfasından tarih ve lokasyonu yazabilirsiniz. Takvim uygunsa aynı gün yazılı teklif gönderiyorum.
Sık sorulanlar
Duruma göre değişir. Sadece kameraman, kameraman ve kamera, tam set (kamera, ışık, ses) ve çekim ile kurgu olmak üzere dört farklı hizmet aynı kelimeyle anılıyor. Teklif karşılaştırmadan önce hangisinin kastedildiğini sorun.
Yarım gün genellikle 4 ila 5 saat, tam gün 8 ila 10 saattir ve kurulum ile toparlanma bu sürenin içindedir. Etkinliklerde mesainin uzama ihtimaline karşı fazla mesainin nasıl hesaplandığı teklifte yazmalıdır.
Çoğu işte ham görüntü aynı gün ya da ertesi gün bulut üzerinden teslim edilir. Etkinlik sırasında sosyal medyaya özet video yetiştirmek isteniyorsa bunun için ayrıca planlama yapılır.
Evet. Ajans adına yapılan çekimlerde istenirse arka planda kalıyorum; müşteri iletişimi ajansta, teslimat ajansın adıyla gidiyor. Görüntülerin kullanım hakkı ve portfolyoda gösterilip gösterilmeyeceği baştan konuşuluyor.


